‘Waarde van grond verdubbelen met kruiden’
Melkveehouder Luuk Maas weidt zijn koeien gerust drie dagen achter elkaar op hetzelfde perceel kruidenrijk grasland. De biodiversiteit verhogen met kruiden is niet alleen een pijler van regeneratieve landbouw, het biedt ook nog eens verschillende voordelen merkt Luuk, die ook nog een hele praktische tip heeft om in één oogopslag de drogestofopbrengst van je perceel in te schatten.
Luuk Maas, Afferden (L)
60 melkkoeien
25 hectare grasland, waarvan 20
met kruiden en klaver
8 hectare snijmais
2 hectare sorghum
“Onze koeien zijn gewend dat we best wel eens wat dingen proberen.” Dat vat mooi samen hoe Luuk Maas zijn functie als productmanager ruwvoerkwaliteit bij DSV Zaden combineert met zijn melkveebedrijf thuis. In het Limburgse Afferden heeft Luuk samen met zijn vrouw en ouders 60 melkkoeien die sindskort door een melkrobot gemolken worden. Naast experimenteren met kruidenrijke graslanden op zijn maaipercelen is hij inmiddels ook fanatiek weider op kruidenrijk grasland. En daar komen de koeien gerust drie dagen op een zelfde perceel. “Koeien moeten niet alleen leren weiden, maar ook kruiden en klavers leren weiden”, merkt Luuk die ziet dat zijn koeien het kruidenrijke gras fanatiek begrazen. “Rietzwenkgras laten de koeien nog wel eens staan, maar als ik de koeien drie dagen op dat perceel laat, eten ze dat alsnog op.” Luister hier wat Luuk ziet qua draagkracht op zijn percelen.
Nog veel te winnen in veredeling
Als het ’s zomers droger is, dan vinden de koeien de kruiden die wat meer verhouten minder lekker, merkt Luuk. Veredeling kan daarin een belangrijke rol spelen. “Er zijn veel verschillende soorten cichorei, de ene is heel bladrijk, de ander maakt al heel snel een stengel. Dus ik wil dan wel de cichorei hebben die meer blad bevat.” Datzelfde geldt bijvoorbeeld ook voor smalle weegbree, waar ook al meerdere rassen in zitten, die beter geschikt zijn om vijf tot zes keer per jaar te maaien of te beweiden. Qua veredeling is er dus nog een complete wereld te ontdekken als het gaat om de eigenschappen van kruiden. Om nu snel te weten hoeveel drogestof er op het land staat, heeft Luuk een hele simpele maar doeltreffende methode. “Op deze stok van een meter hoog heb ik met watervaste stift streepjes gezet. Zo kan ik in een oogopslag zien hoeveel ton droge stof er staat.” Lees er meer over in dit artikel.
Cichorei wortelt tot zestig centimeter
Op een perceel met behoorlijk wat droogteschade is Luuk een paar jaar terug een beweidingsproef gestart. “Ik heb wat verschillende blokken gemaakt met verschillende mengsels van gewoon gras, verschillende kruiden en kavels. Als ik nu, inmiddels vier jaar later, vanaf de kuil naar het land kijk, zie ik de blokken nog steeds terug. De kruiden wortelen aanzienlijk dieper en kunnen dus beter tegen droogte”, ervaart Luuk. “Engels raaigras wortelt tot 35 centimeter diep. Cichorei wel 60 centimeter diep. Zo verdubbel ik als het ware de waarde van mijn grond, want ik kan nu veel dieper mineralen en vocht benutten”, vertelt de jonge ondernemer bevlogen. Wat opvalt is dat Luuk met kruiden niet alleen verticaal verschil ziet, maar ook horizontaal. “Waar kruiden of klavers staan, zie je dat die hele vierkante meter groener is. De wormen gaan langs de chicoreiwortel nog dieper de grond in, dus ook dat bodemleven gaat langer door. Er is meer activiteit onder de bodem.”
Beworteling van kruiden in beeld
Tijdens de droogte van 2019 heeft Luuk met zijn zuringsteker de losse grassen en kruiden uit zijn graskruidenperceel gestoken. Het leverde dit plaatje op: links het engels raaigras met zo’n 15 centimeter wortel, die dood is gegaan. Daarnaast de rode klaver die vol in bloei is, de penwortel is door de droogte afgebroken bij het uitsteken. Het kruid daarna is smalle weegbree, die meerdere wortels heeft. Daarnaast ligt de cichorei met de penwortel van minstens 30 centimeter lang, die nog steeds felgroen is. De laatste is een onkruid: ridderzuring. Die is wat aan het verschrompelen om zichzelf te beschermen, maar de wortel laat ook zien waarom ridderzuring zo sterk is: een flinke diepe penwortel. Hoor hier zelf de uitleg van Luuk bij de foto.
In deze podcast vertelt Luuk naast zijn ervaringen met beweiding ook hoe hij zijn kruidenrijke grasland bemest, doorzaait en inkuilt.
Reacties